Paszport i usługi konsularne dla mężczyzn 18–60 za granicą: oficjalne warunki 2025–2026

Zasady uzyskiwania paszportu zagranicznego oraz usług konsularnych dla ukraińskich mężczyzn w wieku od 18 do 60 lat przebywających za granicą znacznie się zmieniły w ciągu ostatniego roku. Główne rozróżnienie dzisiaj polega na tym, gdzie dokładnie wyrabiasz dokument: w zagranicznym centrum DP "Dokument" czy w placówce dyplomatycznej (ambasadzie lub konsulacie). Od tego zależy, czy trzeba okazać wojskowy dokument ewidencyjny.

Paszport w DP "Dokument": bez fizycznego dokumentu wojskowego

Uchwałą Gabinetu Ministrów nr 370 z 1 kwietnia 2025 roku (obowiązującą od 5 kwietnia 2025 roku) wprowadzono zmiany do trybu automatycznej weryfikacji danych o poborowych, osobach podlegających obowiązkowi wojskowemu i rezerwistach, zatwierdzonego uchwałą KMU nr 932 z 16 sierpnia 2024 roku. Teraz mężczyźni w wieku 18–60 lat przebywający lub mieszkający za granicą mogą wyrobić paszport obywatela Ukrainy lub paszport zagraniczny bez fizycznego okazania wojskowego dokumentu ewidencyjnego, zwracając się do zagranicznego oddziału DP "Dokument".

Zgodnie z oficjalnym wyjaśnieniem Państwowej Służby Migracyjnej pracownicy zagranicznych oddziałów DP "Dokument" samodzielnie sprawdzają status ewidencji wojskowej automatycznie — za pośrednictwem Jednolitego Państwowego Rejestru Poborowych, Osób Podlegających Obowiązkowi Wojskowemu i Rezerwistów ("Oberih"). Składanie papierowego lub elektronicznego wojskowego dokumentu ewidencyjnego w tym celu nie jest już wymagane.

Jeśli danych o mężczyźnie nie ma w rejestrze "Oberih", jego dane jednorazowo przekazuje się do Ministerstwa Obrony w celu wpisania do rejestru. Takie osoby wpisuje się do ewidencji wojskowej bez przechodzenia wojskowej komisji lekarskiej. Odrębny przepis przejściowy dotyczy mężczyzn, którzy złożyli wniosek o paszport w okresie od 25 kwietnia 2024 roku do wejścia w życie odpowiedniej ustawy i jeszcze nie otrzymali dokumentu.

Usługi konsularne w ambasadzie lub konsulacie: wymagany jest e-VOD

W przypadku uzyskiwania usług konsularnych bezpośrednio w placówce dyplomatycznej (MSZ) zasada jest inna. Obywatele Ukrainy płci męskiej w wieku 18–60 lat, którzy mieszkają lub przebywają za granicą, są zobowiązani złożyć elektroniczny wojskowy dokument ewidencyjny (e-VOD) wraz z pakietem dokumentów niezbędnych do danej usługi.

Dokument ten:

• generowany jest w aplikacji mobilnej "Rezerw+" i zawiera zweryfikowane dane z Jednolitego Rejestru;
• musi być ważny i aktualny — wygenerowany nie wcześniej niż 3 dni (72 godziny) przed wizytą w placówce konsularnej;
• zawiera kod QR, który konsul skanuje z ekranu smartfona i otrzymuje potwierdzenie danych o ewidencji wojskowej w czasie rzeczywistym.

Jeśli dokument jest starszy niż 72 godziny, należy go ponownie wygenerować w gabinecie elektronicznym "Rezerw+" przed złożeniem wniosku.

Które usługi są dostępne bez dokumentu wojskowego

Bez złożenia e-VOD dostępne są tylko trzy wyjątki. Zgodnie z oficjalnymi wyjaśnieniami MSZ należą do nich:

• wydanie zaświadczenia tożsamości na powrót do Ukrainy (w razie utraty lub upływu terminu ważności paszportu);
• czynności konsularne w interesie dziecka obywatela Ukrainy, którego drugi rodzic jest cudzoziemcem lub bezpaństwowcem;
• pomoc obywatelom, którzy przebywają w areszcie, są zatrzymani lub pozbawieni wolności za granicą.

Wszystkie inne czynności konsularne — w szczególności rejestracja aktów stanu cywilnego (urodzenie, małżeństwo, rozwód) oraz czynności notarialne — mężczyźni w wieku 18–60 lat otrzymują wyłącznie po okazaniu ważnego e-VOD.

Co to oznacza w praktyce

Jeśli potrzebujesz wyłącznie paszportu zagranicznego, najprostszą drogą jest zagraniczne centrum DP "Dokument", gdzie nie trzeba składać dokumentu wojskowego. Jeśli natomiast zwracasz się do ambasady lub konsulatu po jakąkolwiek inną usługę (poza trzema wyjątkami powyżej), wcześniej zaktualizuj dane ewidencji wojskowej i wygeneruj świeży e-VOD w "Rezerw+" (nie wcześniej niż 72 godziny przed wizytą). Dokładną listę dokumentów i zapis na wizytę zawsze sprawdzaj na stronie swojej placówki konsularnej.

Przede wszystkim sprawdzaj aktualne wymagania na oficjalnych zasobach — Państwowej Służby Migracyjnej, DP "Dokument" oraz na stronie swojej ambasady/konsulatu, ponieważ warunki stanu wojennego mogą się zmieniać.